२ हजारभन्दा बढी 'गामा रे' र विस्फोटित ताराहरूको खोज गर्ने नासाको दूरबिन निष्क्रिय

वासिङ्टन — सन् २००४ नोभेम्बर २० मा प्रक्षेपण गरिएको स्वीफ्ट टेलिस्कोपले २२ वर्षसम्म निरन्तर अन्तरिक्षका ठूला विस्फोटन र रहस्यहरूको अध्ययनमा ऐतिहासिक योगदान पुर्‍याएको छ। ब्रह्माण्डका सबैभन्दा ठूला विस्फोट मानिने 'गामा रे बर्स्ट' र 'सुपरनोभा' को खोजीमा खटिएको यो टेलिस्कोप आफ्नो तीव्र गतिमा घुम्न सक्ने अनौठो क्षमताका लागि प्रसिद्ध थियो। यसले हबल र वेब जस्ता ठूला अन्तरिक्ष दूरबिनहरूका लागि 'पहिलो उत्तरदाता' का रूपमा काम गर्दै नयाँ खगोलीय घटनाहरूको तत्काल सूचना दिने गर्दथ्यो।

आफ्नो २२ वर्षे सेवा अवधिमा स्वीफ्टले २,००० भन्दा बढी गामा रे बर्स्ट, १,४०० भन्दा बढी विस्फोटित ताराहरूका साथै अनेकौँ पुच्छ्रेतारा, क्षुद्रग्रह र ताराहरूलाई निल्ने 'ब्ल्याक होल' हरूको पहिचान गरेको थियो। उद्धार प्रयास विफल भएपछि पनि अन्तिम समयसम्म यसले खगोलीय विवरण सङ्कलन जारी राखेको थियो। पेन्सिलभेनिया स्टेट युनिभर्सिटीका खगोलविद् जोन नोसेकले होसियारपूर्वक भन्नुभयो, "निम्न-पृथ्वी कक्षमा जाने जुनसुकै वस्तु एक न एक दिन तल आउनैपर्छ। स्वीफ्टले दिएको सफलता र पाठलाई आगामी नयाँ पुस्ताका अन्तरिक्ष मिसनहरूमा प्रयोग गरी ब्रह्माण्डको खोजलाई थप गति दिइनेछ।"