आर्थिक सुधार सुस्त, महँगीको दबाब फेरि बढ्ने संकेत

काठमाडौं । नेपालको अर्थतन्त्रमा अपेक्षित गति नआउने र मूल्यवृद्धिको दबाब पुनः बढ्ने संकेत देखिएको छ। अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष (आईएमएफ) ले सन् २०२६ मा नेपालको आर्थिक वृद्धिदर ३.६ प्रतिशतमा सीमित रहने र सन् २०२७ मा सामान्य सुधार भएर पनि ३.७ प्रतिशत मात्रै पुग्ने प्रक्षेपण गरेको छ।

आईएमएफको विश्व आर्थिक परिदृश्य प्रतिवेदनअनुसार आगामी दुई वर्ष नेपालको आर्थिक विस्तार ४ प्रतिशतभन्दा तल रहनेछ। यसले आर्थिक गतिविधिमा उल्लेख्य गति आउने सम्भावना कमजोर रहेको संकेत गर्छ। वृद्धिदरमा सामान्य सुधारको अनुमान गरिए पनि त्यसले अर्थतन्त्रको गति तीव्र बनाउने अवस्था देखाउँदैन।

आर्थिक वृद्धिदर सुस्त रहने अनुमानसँगै उपभोक्ता मूल्यवृद्धिमा उतारचढाव आउने प्रक्षेपणले पनि चुनौती थपेको छ। प्रतिवेदनअनुसार सन् २०२५ मा ४.१ प्रतिशत रहेको उपभोक्ता मुद्रास्फीति सन् २०२६ मा घटेर ३.१ प्रतिशतमा झर्नेछ। तर सन् २०२७ मा मुद्रास्फीति बढेर ५.८ प्रतिशत पुग्ने अनुमान गरिएको छ।

यसअनुसार चालु वर्ष मूल्यवृद्धिको दबाब केही कम हुने देखिए पनि आगामी वर्ष उपभोग्य वस्तु तथा सेवाको मूल्य बढ्ने जोखिम रहन्छ। मुद्रास्फीति बढ्दा सर्वसाधारणको खर्च बढ्ने र आम्दानीअनुसारको क्रयशक्तिमा दबाब पर्न सक्नेछ।

आर्थिक वृद्धिदर र मुद्रास्फीतिको प्रक्षेपणले नेपालका लागि आर्थिक गतिविधि विस्तारसँगै मूल्य स्थिरता कायम राख्नु पनि चुनौतीपूर्ण हुने देखाउँछ। यद्यपि आईएमएफको प्रक्षेपणले मात्र भविष्यको आर्थिक अवस्था निश्चित गर्दैन। वास्तविक परिणाम उत्पादन, लगानी, उपभोग, सरकारी खर्च तथा आन्तरिक र बाह्य आर्थिक परिस्थितिमा निर्भर रहनेछ।